EVPATORI Web Resources


გამოკითხვა

მოგწონთ ნოველები - ჩვენი საქმე

დიახ
არა
კარგად იკითხება
ვერ გავიგე
ამორალურია


დარეგისტრირებული მომხმარებლები

Luka777

იყოდაარაიყორა

Robtrim

FrankyJ

ჯონი




« რომელი ტაფებია ყველაზე უსაფრთხო »

კატეგორია: ვიცოდეთ

ავტორი: admin

თარიღი: 2026-06-03 17:14:29

რომელი ტაფებია ყველაზე უსაფრთხო

ტაფები

საქართველოს ბაზარზე და სხვა მაღაზიებში წარმოდგენილია 6 ძირითადი ტიპის ტაფა. თითოეულ მათგანს აქვს თავისი მახასიათებლები, უარყოფითი მხარეები და უსაფრთხოების მკაცრი წესები. ყველაზე მეტად მომწამვლელი ხდება ტეფლონის (PTFE) ტაფა მაღალ ტემპერატურაზე გადახურებისას ან ნებისმიერი არაწებვადი ტაფა, როდესაც მისი საფარი ღრმად ზიანდება.
 
ქვემოთ მოცემულია საქართველოს ბაზარზე არსებული ყველა ტაფის დეტალური ანალიზი.
 
1. ტეფლონის (PTFE) ტაფები ეს არის კლასიკური არაწებვადი ტაფები, რომლებიც ძალიან პოპულარულია.
მახასიათებლები: საკვები საერთოდ არ ეკვრის, საჭიროებს მინიმალურ ცხიმს და იდეალურია კვერცხის ან ბლინების შესაწვავად.
 
უარყოფითი თვისებები: საფარი ადვილად იკაწრება. არ შეიძლება ლითონის კოვზების ან ჩანგლების გამოყენება. ზიანდება ჭურჭლის სარეცხ მანქანაში.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი?
 გადახურებისას (260°C / 500°F-ზე ზემოთ): თუ ტაფას ცარიელს დატოვებთ გაზზე, საფარი იწყებს დაშლას და ჰაერში უხილავ ტოქსიკურ ორთქლს გამოყოფს. ამ ორთქლმა ადამიანში შეიძლება გამოიწვიოს ე.წ. "პოლიმერული ცხელება" (გრიპის მსგავსი სიმპტომები), ხოლო შინაური ფრინველებისთვის (მაგ. თუთიყუშებისთვის) ის მომენტალურად სასიკვდილოა.
დაკაწრვისას: ძველი (2014 წლამდე გამოშვებული) ტეფლონი შეიცავდა კანცეროგენულ ქიმიკატ PFOA-ს. თანამედროვე ტაფები PFOA-free-ია, თუმცა ღრმად დაკაწრული ტაფიდან საკვებში მაინც გადადის მიკროპლასტიკი და ქიმიური ნაერთები
 
2. გრანიტისა და მარმარილოს ტაფები საქართველოში (მაგალითად ბრენდები Berllong, OMS) ძალიან პოპულარული კატეგორიაა. სინამდვილეში, ეს არ არის ქვა — ეს არის ალუმინის ტაფა, რომელსაც ზემოდან გადაკრული აქვს გრანიტის ეფექტის მქონე არაწებვადი პოლიმერული საფარი.
 
მახასიათებლები: ვიზუალურად ლამაზია, უფრო მყარია ვიდრე ჩვეულებრივი ტეფლონი და სითბოს კარგად ინარჩუნებს.
 
უარყოფითი თვისებები: დროთა განმავლობაში (1-3 წელში) არაწებვადი თვისება მაინც ქრება.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი? თუ ყიდულობთ ძალიან იაფფასიან, უხარისხო ბრენდს, მის საფარში შესაძლოა გარეული იყოს ტყვია, კადმიუმი ან მავნე PFAS ქიმიკატები. საფარის აცლის ან ღრმად დაკაწრვის შემთხვევაში, საკვები უშუალო კონტაქტში შედის ქვედა ფენასთან (ალუმინთან), რაც ჯანმრთელობისთვის უსაფრთხო აღარ არის.
 
3. კერამიკული ტაფები ითვლება ტეფლონის ყველაზე უსაფრთხო, ეკოლოგიურ ალტერნატივად. საფარი მზადდება ქვიშისგან მიღებული სილიციუმის ბაზაზე.
 
მახასიათებლები: არ შეიცავს ქიმიკატებს (PFAS, PFOA, ტყვიას). უძლებს უფრო მაღალ ტემპერატურას, ვიდრე ტეფლონი.
 
უარყოფითი თვისებები: მისი არაწებვადი ზედაპირი ძალიან მალე (ხშირად 6 თვიდან 1 წლამდე) კარგავს თვისებებს და საკვები იწყებს მიწვას.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი? თავად კერამიკული საფარი არ არის მომწამვლელი. თუმცა, თუ საფარი ბოლომდე გაიცვეთა და გამოჩნდა ალუმინის ბაზა, ტაფა უნდა შეიცვალოს.
 
4. თუჯის (Cast Iron) ტაფები მძიმე, ტრადიციული ტაფებია, რომლებიც თაობიდან თაობას გადაეცემა.
 
მახასიათებლები: საუკუნოვანი გამძლეობა, სითბოს იდეალური განაწილება და ბუნებრივი არაწებვადი ფენა, რომელიც ზეთის გამოწვის შედეგად (seasoning) იქმნება.
 
უარყოფითი თვისებები: ძალიან მძიმეა. არ შეიძლება ჭურჭლის სარეცხ მანქანაში გარეცხვა. საჭიროებს სპეციალურ მოვლას (დაბანის შემდეგ ეგრევე უნდა გაშრეს და ზეთი წაესვას), თორემ დაჟანგდება.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი? არასოდეს არ არის მომწამვლელი. ერთადერთი "რისკი" არის ის, რომ თუჯიდან საკვებში მცირე რაოდენობით რკინა გადადის, რაც ორგანიზმისთვის საზიანო კი არა, პირიქით, სასარგებლოცაა (განსაკუთრებით ანემიის დროს). თუმცა, თუ ტაფა დაჟანგდა, ჟანგიანი ზედაპირით სარგებლობა არ შეიძლება.
 
5. უჟანგავი ფოლადის (Stainless Steel) ტაფები პროფესიონალი შეფ-მზარეულების საყვარელი არჩევანი.
 
  უძლებს ნებისმიერ ტემპერატურას, ნაკაწრებს, ლითონის კოვზებს, ჭურჭლის სარეცხ მანქანას. არ შედის რეაქციაში მჟავე საკვებთან (მაგ. ტომატთან).
 
უარყოფითი თვისებები: არ აქვს არაწებვადი საფარი. თუ ტაფას და ზეთს სწორად არ გააცხელებთ (ე.წ. ლეიდენფროსტის ეფექტი), პროდუქტები მყისიერად მიეკრობა.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი? აბსოლუტურად უსაფრთხოა. ტოქსიკური ორთქლი ან ნივთიერებები მას არ გააჩნია. ერთადერთი გამონაკლისია ძალიან იაფფასიანი ფოლადი, რომელიც შეიძლება მცირე რაოდენობით ნიკელს გამოყოფდეს მჟავე გარემოში, რაც ალერგიულ ადამიანებში იწვევს რეაქციას.
 
6. ალუმინის ტაფები (საფარის გარეშე) სუფთა ალუმინის თხელი ტაფები, რომლებიც ხშირად ძალიან იაფი ღირს.
 
მახასიათებლები: ძალიან მსუბუქია და მომენტალურად ცხელდება.
 
უარყოფითი თვისებები: ადვილად დეფორმირდება და კარგავს ფორმას ქურაზე.
 
როდის და როგორ არის მომწამვლელი? ალუმინი არის აქტიური ლითონი. მასზე მჟავე ან ტუტე საკვების (მაგალითად, ტომატის სოუსის, ლიმონიანი კერძების) მომზადებისას, ალუმინი დიდი რაოდენობით გადადის საკვებში. ორგანიზმში ალუმინის ჭარბი დაგროვება კი დაკავშირებულია ნევროლოგიურ პრობლემებთან.
 
 ოქროს წესები უსაფრთხოებისთვის:
 
1. არ გააცხელოთ ცარიელი ტაფა მაღალ ცეცხლზე (განსაკუთრებით ტეფლონი).
2. გადააგდეთ ტაფა, თუ მისი შიდა საფარი აიქერცლა, ღრმად დაკაწრულია ან ძირი გამოუჩნდა.
3. გამოიყენეთ მხოლოდ ხის ან სილიკონის ნიჩბები არაწებვადი ტაფებისთვის