EVPATORI Web Resources


გამოკითხვა

მოგწონთ ნოველები - ჩვენი საქმე

დიახ
არა
კარგად იკითხება
ვერ გავიგე
ამორალურია


დარეგისტრირებული მომხმარებლები

Luka777

იყოდაარაიყორა

Robtrim

FrankyJ

ჯონი




« ძაღლის 10 იშვიათი ჯიში / კატალბურუნი »

კატეგორია: ცხოველები

ავტორი: admin

თარიღი: 2013-06-20 19:05:57

კატალბურუნი (Catalburun) – ორცხვირა თურქული პოინტერი: მსოფლიოს ერთ-ერთი უიშვიათესი ძაღლი
კატალბურუნი (Catalburun) – ორცხვირა თურქული პოინტერი: მსოფლიოს ერთ-ერთი უიშვიათესი ძაღლი
 
მსოფლიოში ასეულობით ძაღლის ჯიში არსებობს, თუმცა მათ შორის არის რამდენიმე, რომელთა დანახვაც კი ნამდვილი იშვიათობაა. ერთ-ერთი ასეთი უნიკალური და ეგზოტიკური ჯიშია თურქული კატალბურუნი (Catalburun). ის პირველივე დანახვაზე იპყრობს ყურადღებას თავისი ყველაზე გამორჩეული ანატომიური ნიშნით – შუაზე გაყოფილი, ე.წ. „ორმაგი ცხვირით“.
 
ამ სტატიაში დეტალურად განვიხილავთ, თუ საიდან წარმოიშვა ეს საოცარი მონადირე, რა საიდუმლოებას მალავს მისი უცნაური ცხვირი, როგორი ხასიათი აქვს მას და როგორ უნდა მოვუაროთ მას სახლის პირობებში.
 
1. წარმოშობის ისტორია და სამშობლო
 
კატალბურუნი წმინდა თურქული ჯიშია. მისი სამშობლოა თურქეთის სამხრეთით მდებარე მერსინის პროვინცია, კერძოდ კი ქალაქი ტარსუსი (Tarsus). სწორედ ამიტომ, მას ხშირად „ტარსუს პოინტერსაც“ (Tarsus Pointer) უწოდებენ.
 
სახელწოდების მნიშვნელობა: სიტყვა „Catalburun“ თურქულიდან პირდაპირ ითარგმნება, როგორც „ჩანგლისებრი ცხვირი“ (çatal – ჩანგალი, burun – ცხვირი).
 
იზოლირებული ჯიში: საუკუნეების განმავლობაში ეს ძაღლები მხოლოდ ტარსუსის რეგიონში, მკაცრად იზოლირებულად მრავლდებოდნენ. ადგილობრივი მონადირეები მათ უდიდეს პატივს სცემდნენ და უფრთხილდებოდნენ, როგორც საუკეთესო მეძებრებს.
 
დღევანდელი სტატუსი: კატალბურუნი დღემდე ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე მცირერიცხოვან ჯიშად მსოფლიოში. თურქეთის ფარგლებს გარეთ მისი შეხვედრა თითქმის შეუძლებელია.
 
2. ანატომიის საიდუმლო: რატომ აქვს გაყოფილი ცხვირი?
 
კატალბურუნის მთავარი სავიზიტო ბარათი მისი ცხვირის ნესტოებია, რომლებიც ერთმანეთისგან ღრმა ხაზით არის დაცილებული, რაც ტოვებს შთაბეჭდილებას, თითქოს ძაღლს ორი ცხვირი აქვს.
 
გენეტიკური მუტაცია: მეცნიერების აზრით, ეს ანომალია გამოწვეულია ხანგრძლივი და ახლო ნათესაური შეჯვარებით (ინბრიდინგით) ვიწრო რეგიონში. ბევრ სხვა ჯიშში ასეთი ფორმის ცხვირი დეფექტად ითვლება, თუმცა კატალბურუნისთვის ეს მთავარი ჯიშობრივი სტანდარტია.
 
ფენომენალურიყნოსვა: ადგილობრივ მონადირეებს მყარად სჯერათ, რომ ორმაგი ნესტოების წყალობით, კატალბურუნს სხვა მეძებრებზე ბევრად ძლიერი ყნოსვა აქვს. მას შეუძლია ნადავლის სუნი წარმოუდგენელ დისტანციაზე, ყველაზე რთულ კლიმატურ პირობებშიც კი იგრძნოს.
 
3. გარეგნული მახასიათებლები
 
კატალბურუნი ტიპური მეძებარი ძაღლია (Pointer), რომლის სხეულიც სრულად არის ადაპტირებული სწრაფ სირბილსა და აქტიურ ნადირობაზე.
 
ტანი: ათლეტური, დაკუნთული და ელეგანტური. აქვთ ღრმა მკერდი და სწორი, ძლიერი კიდურები.
ბეწვი: მოკლე, უხეში და სხეულზე მჭიდროდ მიკრული. ფერებში ჭარბობს თეთრი, რომელიც გაზავებულია ყავისფერი, წითური ან შავი ლაქებით.
 
ყურები: გრძელი, ჩამოყრილი და რბილი, რაც დამახასიათებელია მეძებრებისთვის.
 
ზომა და წონა: ზრდასრული ძაღლის სიმაღლე 45-63 სმ-ია, ხოლო წონა 14-დან 25 კილოგრამამდე მერყეობს (ხვადები საგრძნობლად დიდები არიან ძუებზე).
 
4. ხასიათი და ტემპერამენტი: სამუშაო რეჟიმი და ოჯახური იდილია
 
კატალბურუნი საოცრად გაწონასწორებული და „ჭკვიანი“ ძაღლია. მას მკვეთრად აქვს გაყოფილი სამუშაო და ოჯახური გარემო.
 
ნადირობისას: ის არის დაუნდობელი, მიზანსწრაფული, ფოკუსირებული და წარმოუდგენლად ენერგიული. ძირითადად იყენებენ ფრინველებზე (კაკაბი, ხოხობი) და კურდღლებზე ნადირობისას. შეუძლია საათობით იაროს კვალზე დაღლის გარეშე.
 
სახლში: ოჯახურ გარემოში კატალბურუნი ტკბილი, მოსიყვარულე და მშვიდი კომპანიონია. ის ძალიან არის მიჯაჭვული თავის პატრონზე და უყვარს ბავშვებთან თამაში. კარგად იცავს თავის ტერიტორიას და უცხო ადამიანების მიმართ თავიდან ფრთხილია.
 
სოციალიზაცია: სხვა ძაღლებთან საერთო ენას მარტივად პოულობს, თუმცა წვრილ შინაურ ცხოველებთან (კატები, ზაზუნები) სიფრთხილეა საჭირო, რადგან მათში ნადირობის ინსტინქტი წამში იღვიძებს.
 
5. მოვლა და შენახვის პირობები
 
ეს ჯიში არ არის განკუთვნილი პასიური ცხოვრების მოყვარული ადამიანებისთვის. კატალბურუნი უპირველეს ყოვლისა მუშა ძაღლია.
 
ფიზიკური დატვირთვა: მას სჭირდება უდიდესი ენერგიის დახარჯვა. იდეალურია კერძო სახლში, დიდი ეზოთი ცხოვრებისთვის. თუ ბინაში გყავთ, მოემზადეთ დღეში მინიმუმ 2 საათიანი აქტიური, სპორტული სეირნობისთვის.
 
ბეწვის მოვლა: მისი მოკლე ბეწვის მოვლა ძალიან მარტივია. კვირაში ერთხელ სპეციალური რეზინის ჯაგრისით ჩამოვარცხნა სრულიად საკმარისია მკვდარი თმების მოსაშორებლად. ბანაობა ესაჭიროება მხოლოდ ძლიერად დასვრის შემთხვევაში.
 
წვრთნა: კატალბურუნი ადვილად იწვრთნება, რადგან ბუნებით პატრონის სიამოვნებისკენ არის მიდრეკილი. თუმცა, საჭიროებს მტკიცე, თანმიმდევრულ ლიდერს, რომელიც გამოიყენებს მხოლოდ პოზიტიურ წახალისებას.
 
6. ჯანმრთელობა
 
ზოგადად, კატალბურუნი ძალიან ჯანსაღი ჯიშია და მათი სიცოცხლის ხანგრძლივობა 12-14 წელია.
 
მიუხედავად ახლო ნათესაური შეჯვარებისა, მათ იშვიათად აწუხებთ სერიოზული გენეტიკური დაავადებები. ერთადერთი, რასაც ყურადღება უნდა მიექცეს, არის:
 
მგლის ხახა (Cleft Palate): ზოგჯერ გაყოფილ ცხვირთან ერთად ლეკვებში ვლინდება სასის ეს დეფექტი, თუმცა პასუხისმგებლიანი სელექციით ეს რისკი მინიმუმამდეა დაყვანილი.
 
ყურების ინფექციები: ვინაიდან გრძელი და ჩამოყრილი ყურები აქვთ, საჭიროა მათი რეგულარული შემოწმება და გაწმენდა ტენიანობისა და ბაქტერიებისგან.
 
შეჯამება
 
თურქული კატალბურუნი ნამდვილი მარგალიტია ძაღლების სამყაროში. ის აერთიანებს უნიკალურ ექსტერიერს, ფენომენალურ ყნოსვას და საოცარ ერთგულებას. ეს ძაღლი იდეალური პარტნიორია აქტიური მონადირეებისთვის ან სპორტსმენებისთვის, რომლებსაც სურთ გვერდით გონიერი და ექსკლუზიური ოთხფეხა მეგობარი ყავდეთ.